Over primingonderzoek

Als ik over primingonderzoek spreek, krijg ik vaak de volgende reactie: ‘Ik geloof het gewoon niet.’ Dit is niet verrassend: Systeem 2 denkt het voor het zeggen te hebben en dat er goede redenen zijn voor bepaalde keuzen. Waarschijnlijk hebt u ook uw twijfels: hoe is het mogelijk dat dergelijke nietszeggende manipulaties zulke grote gevolgen hebben? Tonen deze experimenten aan dat we volledig worden beheerst door primingprikkels in onze omgeving? Natuurlijk niet. De effecten van depriming zijn zeker aanwezig, maar niet al te sterk. Van honderd stemmers zullen slechts enkelen van wie de stemvoorkeur onbekend is, anders oordelen over nieuw educatief beleid als het stemlokaal flexplek huren maastricht in een school is gevestigd. Maar toch kunnen enkele procenten de uitkomst van de verkiezingen al bepalen! Waar het echter om gaat, is dat ongeloof geen keuze is. De resultaten worden niet verzonnen, noch zijn het statistische uitwassen. We kunnen niet anders dan accepteren dat de voornaamste conclusies van deze onderzoeken waar zijn. Belangrijker nog, we moeten accepteren dat ze ook
4. De associatieve machine 6 5
voor ons gelden. Als we een flexplek huren breda screensaver met drijvende dollarbiljetten te zien krijgen, zouden ook wij minder potloden hebben opgeraapt om een onhandige onderzoeker te helpen. We geloven echter niet dat wij dit zouden doen, omdat het onderzoek weinig relevantie lijkt te hebben voor onze subjectieve ervaring. Maar onze subjectieve ervaringen worden voornamelijk gevormd door het verhaal dat Systeem 2 zichzelf wijsmaakt. Primingeffecten ontstaan in Systeem I en liggen dus in ons onderbewuste. Ik zal afsluiten met een fraai voorbeeld van priming, aangetoond in de kantine van een Britse universiteit.15 Jarenlang hebben de medewerkers van de kantine betaald voor hun thee en flexplek huren amsterdam koffie door muntjes in een bus voor ‘vrijwillige bijdragen’ te werpen. Achter de bus hing een lijstje met prijzen. Op een dag werd er een poster boven de prijzenlijst opgehangen, zonder verdere aankondiging of informatie. Gedurende tien weken werd er elke week een andere afbeelding getoond: bloemen, of ogen die je recht leken aan te kijken. Niemand zei iets over de posters, maar toch hadden ze invloed op de bedragen die in de bus flexplek huren haarlem werden geworpen. De posters en de bedragen die mensen doneerden (gerelateerd aan de hoeveelheid thee en koffie die werd genuttigd), zijn te zien in figuur 4.

Geef een reactie